Dieta na cholesterol: co jeść?

Na poziom cholesterolu LDL najbardziej wpływają tłuszcze nasycone i trans, a obniżają go błonnik i nienasycone kwasy tłuszczowe. Dieta śródziemnomorska i dieta DASH, polecane przez NFZ, spełniają te założenia. Przy wysokim cholesterolu dieta wspiera leczenie, ale nie zastępuje leków, jeśli lekarz je zalecił.
Dieta na cholesterol: co jeść, a czego unikać
| Grupa | Jedz | Ogranicz |
|---|---|---|
| Tłuszcze | oliwa z oliwek, olej rzepakowy i lniany, orzechy, pestki, awokado | masło, smalec, śmietana, twarde margaryny, fast foody |
| Mięso i ryby | tłuste ryby morskie 2 razy w tygodniu, drób bez skóry, strączki zamiast mięsa | czerwone i przetworzone mięso (maks. 350–500 g tygodniowo), wędliny, podroby |
| Zboża | płatki owsiane, pieczywo pełnoziarniste, kasza gryczana, pęczak | białe pieczywo, słodkie płatki, wypieki cukiernicze |
| Nabiał | chudy i niskotłuszczowy | tłuste sery żółte i pleśniowe, śmietana |
| Warzywa i owoce | min. 400 g dziennie, do każdego posiłku | owoce w syropie, kandyzowane |
| Inne | produkty wzbogacane w sterole roślinne (1–3 g dziennie) | słodycze, słone przekąski, alkohol |
Sterole roślinne: kiedy pomagają
Sterole roślinne konkurują z cholesterolem o wchłanianie w jelicie i obniżają jego stężenie we krwi. NFZ podaje zalecaną dawkę 1–3 g dziennie; więcej nie działa mocniej. Z naturalnej diety zjadamy ich ok. 0,3 g, dlatego stosuje się produkty wzbogacane (margaryny, jogurty, napoje mleczne).
Nie są przeznaczone dla dzieci do 5 lat, kobiet w ciąży i karmiących ani osób z prawidłowym cholesterolem. Jeśli bierzesz leki na cholesterol, ich spożycie skonsultuj z lekarzem.
Dieta na cholesterol: przykładowy dzień
| Posiłek | Propozycja |
|---|---|
| Śniadanie | Owsianka z płatków górskich na napoju roślinnym z jabłkiem i orzechami |
| II śniadanie | Pieczywo pełnoziarniste z pastą z ciecierzycy i ogórkiem |
| Obiad | Makrela pieczona, kasza gryczana, surówka z marchwi z olejem rzepakowym |
| Podwieczorek | Jogurt naturalny z borówkami |
| Kolacja | Sałatka z soczewicą, pomidorami, rukolą i oliwą |
Dieta na cholesterol w cateringu
Założenia diety na cholesterol spełnia dieta śródziemnomorska: warzywa, pełne zboża, ryby, strączki i oliwa. W Kuchni Vikinga to dieta Śródziemnomorska.
| Catering i dieta | Cena od / dzień | Z kodem | Uwagi | Zamów |
|---|---|---|---|---|
| Kuchnia Vikinga: Śródziemnomorska | 67,99 zł | 61,19 zł (HpDDAY) | 5 posiłków, 1200–3000 kcal | Zamów tę dietę |
Szczegóły kodu: kod rabatowy Kuchnia Vikinga.
Ważne
Ta strona ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani dietetyka. Dietę w chorobie dobiera się indywidualnie, zwłaszcza gdy przyjmujesz leki, jesteś w ciąży albo masz kilka chorób jednocześnie. Bezpłatną konsultację z dietetykiem online umówisz w Centrum Dietetycznym Online NCEZ (cdo.pzh.gov.pl).
Najczęstsze pytania
Co jeść przy wysokim cholesterolu?
Warzywa, owoce, pełnoziarniste zboża, strączki, tłuste ryby morskie, oliwę, olej rzepakowy, orzechy i chudy nabiał.
Czego unikać przy wysokim cholesterolu?
Tłuszczów zwierzęcych (masło, smalec, śmietana), tłustego i przetworzonego mięsa, fast foodów, słodyczy i słonych przekąsek.
Czy jajka podnoszą cholesterol?
Większy wpływ na cholesterol we krwi mają tłuszcze nasycone niż cholesterol z jajek. Ile jajek możesz jeść przy wysokim LDL, ustal z lekarzem.
Czy dieta keto podnosi cholesterol?
Może, jeśli opiera się na tłuszczach zwierzęcych. Przy wysokim cholesterolu bezpieczniejsza jest dieta śródziemnomorska; dietę keto skonsultuj z lekarzem.
Ile steroli roślinnych dziennie?
Według NFZ 1–3 g dziennie. Większa dawka nie obniża cholesterolu bardziej.
Jaki catering przy wysokim cholesterolu?
Dieta śródziemnomorska, np. Śródziemnomorska w Kuchni Vikinga, od 67,99 zł za dzień (z kodem HpDDAY od 61,19 zł).
Diety przy chorobach
Sprawdź też
Źródła: NFZ: Sterole roślinne a poziom cholesterolu; NFZ: dieta śródziemnomorska i limit mięsa 350–500 g tygodniowo; NFZ: 10 zasad dla zdrowia serca. Aktualizacja: .